Jump to content
Sign in to follow this  
maziama

RYBIA OSPA - Kompendium wiedzy

Recommended Posts

Rybia ospa (Ichtioftirioza) wywoływana jest przez pasożyta (orzęska), który najczęściej umiejscawia się w skórze i skrzelach zarażonej ryby. Pasożyt jest widoczny gołym okiem na całym ciele ryby.

Choroba jest stosunkowo łatwa do wyleczenia jeśli w porę zainterweniujemy.

 

:arrow:CYKL ROZWOJOWY:

Pasożyt odżywia się komórkami ryby, w wyniku czego rośnie i osiąga średnicę ok. 0,5 - 1 mm. (widoczny w postaci białawych kropek)

Leczenie należy podjąć najpóźniej 3 dnia od wystąpienia charakterystycznej wysypki.

Następnie pasożyt uwalnia się od ryby, przekształcając w cystę rozwojową i opada na dno zbiornika, lub przyczepia się do roślin, dekoracji, szyby akwarium, lub unosi się w wodzie. Pasożyt w stadium cysty jest odporny na lekarstwa.

Wewnątrz cysty namnażają się pasożyty potomne, czyli pływki, które ją opuszczają i zaczynają szukać kolejnego żywiciela (ryby). Zdolność pływki do atakowania trwa od 10 godzin do 3 dni. Jeśli w tym czasie nie znajdzie nowej ryby opada na dno i ginie. W tym stadium (pływki) pasożyt jest najbardziej wrażliwy na chemioterapeutyki stosowane w walce z tą chorobą.

Szybkość rozwoju pasożyta zależny jest od warunków fizykochemicznych panujących w zbiorniku, w tym temperatury. Przykłady:

- temperatura: 25*C, cykl rozwojowy trwa 6 dni - 5 dni pasożyt jest na rybie, po czym od 0,5 do 1 dnia występuje jako pływka;

- temperatura: 30*C, cykl rozwojowy zostaje zahamowany, ale pasożyt NIE GINIE!

- temperatura: 32-34*C, pasożyt ginie nawet w ciągu kilku godzin (niektóre szczepy mogą przetrwać)

 

Istnieje teoria, że zarodki pasożyta są ciągle obecne w naszych zbiornikach, jednak dopiero spadek odporności ryb powoduje, że choroba atakuje naszych podopiecznych.

 

:arrow:CZYNNIKI SPRZYJAJĄCE ROZWOJOWI CHOROBY:

- gwałtowne spadki temperatury (np. podczas transportu ryb przy niskich temperaturach na dworze)

- wahania ph

- zmniejszone stężenie tlenu w wodzie

- stres związany z transportem

- stres związany z nadwyżką samców

- nadmierne zagęszczenie ryb

- słabej jakości karma

- fatalne warunki sanitarne panujące w akwarium

- stosowanie żywego pokarmu

 

:arrow:ZAPOBIEGANIE:

Należy bezwzględnie dbać o dobre warunki w akwariach i stosować kwarantannę nowo nabytych ryb, roślin i ślimaków (najlepiej ok 20 dni)

 

:arrow:OBJAWY:

Faza pierwsza (poprzedzająca wysypkę):

- ryby mają złożone płetwy, ocierają się o przedmioty, nie pobierają pokarmów

- często stoją w miejscu wykonując kołyszące ruchy, są płochliwe i apatyczne

- ryby przebywają przy źródłach ciepła (np. grzałka) i pod strumieniem wody (np. wylot filtra), często też mają przyśpieszony oddech w związku z czym stoją pod powierzchnią lustra wody

Faza druga (końcowy okres inwazji):

- na ciele ryby pojawiają się mlecznobiałe kropki wielkości 0,2 - 1 mm, czasami jest ich tak dużo, że wyglądają jak kaszkowata posypka

Ważne! Po zniknięciu wysypki, nie należy przerywać leczenia - pasożyt przechodzi w fazę pływki i dopiero teraz jest wrażliwy na leki (patrz wyżej: cykl rozwojowy)

 

1204976239.JPG

 

Dołączona grafika

Źródło zdjęć: http://www.superakwarium.pl/ospa-rybia- ... id638.html

 

 

:arrow:LECZENIE:

W OSOBNYM ZBIORNIKU (zalecane):

Przenosimy i leczymy wszystkie ryby, również te, które nie wykazują żadnych objawów!

Nie dajemy podłoża i roślin, wodę bardzo dobrze napowietrzamy (a także oczywiście filtrujemy), ryb nie karmimy. Zbiornik ogólny należy pozostawić bez ryb na ok. 10 dni, bez napowietrzania (pasożyt jest wrażliwy na brak tlenu), z wydajną filtracją. Podajemy leki według zaleceń producenta.

Temperatura leczenia:

Zbiornik leczniczy - minimum 28-29*C, a najlepiej 33*C (nie wszystkie ryby dobrze zniosą tak wysoką temperaturę)

Zbiornik ogólny - temp. podwyższamy do 33-35*C (uwaga na rośliny i skorupiaki - mogą nie przetrzymać tej ciepłoty!), można dodać soli kuchennej niejodowanej (1 łyżka/10L wody) i błękit metylenowy (w/g zaleceń producenta)

 

W ZBIORNIKU OGÓLNYM:

1 metoda: kuracja powinna trwać ok. 2-3 tygodnie, podajemy leki według zaleceń producenta i podnosimy temperaturę do 28-29*C

2 metoda (ryzykowna - ryby i rośliny mogą nie przetrzymać): podnosimy temperaturę do 32-33*C i bardzo dobrze napowietrzamy wodę, dodajemy soli akwarystycznej (uwaga: nie wszystkie ryby ją tolerują) 1g/1L wody, pasożyt ginie w ciągu kilku godzin.

 

Po zakończeniu leczenia wymieniamy 50% wody w akwarium, można zastosować węgiel aktywny w celu usunięcia resztek leków. W przypadku stosowania soli do leczenia codziennie wymieniamy 20% wody na świeżą, przez kilka dni, w celu usunięcia jej z akwarium.

 

:arrow:LEKI:

- FMC Zoolek, CMF (MFC) Tropical: składają się z zieleni malachitowej, błękitu metylenowego i formaliny, najpopularniejsze leki na ospę, jednak przez niektórych nie są polecane, ze względu na kumulowanie się wad tych trzech składników (patrz przypis*)

- Costapur/Costaforte SERA: składa się głównie z zieleni malachitowej

- Ichtiosan/Ichtio TROPICAL: składa się głównie z zieleni malachitowej

- Blue Ichtio ZOOLEK/Błękit metylenowy

- sól kuchenna (niejodowana!) - dawka 1 łyżka (stołowa) na 10 litrów wody (niektóre gatunki ryb nie tolerują soli)

 

:arrow:SZCZEPY PASOŻYTA ODPORNE NA LECZENIE: (po przeprowadzeniu leczenia podstawowego choroba powróciła, bądź leczenie nie przynosi rezultatów)

Leczenie w osobnym zbiorniku:

1 DZIEŃ: dajemy 10-15% większej dawki preparatu niż to zaleca producent, temperaturę 33*C utrzymujemy co najmniej 10 godz. ( jeśli ryby wytrzymują to utrzymujemy przez cały okres leczenia), bardzo silnie napowietrzamy wodę!

2 DZIEŃ: stopniowo obniżamy temperaturę do 27-28*C

3 DZIEŃ: wymieniamy 50-70% wody i dodajemy 50% dawki leku

4 DZIEŃ: powtarzamy czynności z 1 dnia (dajemy 10-15% większej dawki preparatu niż to zaleca producent, temperaturę 33*C utrzymujemy co najmniej 10 godz.)

5 DZIEŃ: przerwa

6 DZIEŃ: powtarzamy czynności z 3 dnia (wymieniamy 50-70% wody i dodajemy 50% dawki leku)

7 DZIEŃ: przerwa

8 DZIEŃ: powtarzamy czynności z 1 dnia (dajemy 10-15% większej dawki preparatu niż to zaleca producent, temperaturę 33*C utrzymujemy co najmniej 10 godz.)

9 DZIEŃ: przerwa

10 - 15 DZIEŃ: codziennie wymieniamy 20% wody na świeżą

16 DZIEŃ: wodę filtrujemy przez węgiel aktywny, można zastosować lampę UV, temperatura 28-29*C przez kolejne 7 dni

23 DZIEŃ: przenosimy ryby do akwarium ogólnego

 

(*przypis - błękit metylenowy: wady - zabija bakterie nitryfikacyjne, wchłaniany przez rośliny (trzeba uzupełniać dawkę); zieleń malachitowa: wady - rakotwórcza, może powodować niepłodność ryb, wchłaniana przez rośliny; formalina: duża toksyczność)

 

ŹRÓDŁO:

1) książka: Radosław Bednarczuk "Choroby słodkowodnych ryb akwariowych - praktyczny przewodnik", Agencja Wydawnicza "Egros", Warszawa

 

 

 

 

Edited by maziama

Share this post


Link to post
Share on other sites

Tutaj będą umieszczane linki do ciekawych, uzupełniających tematów dotyczących rybiej ospy. Spis będzie aktualizowany w miarę pojawiania się interesujących tematów.

 

 

Obsada

Bojownik wspaniały -  https://forum.superakwarium.pl/topic/33024-ospa-u-bojownika-pomocy/?tab=comments#comment-349731 

Gupik pawie oczko - https://forum.superakwarium.pl/topic/46428-gupiki-ospa/?tab=comments#comment-467374 

Gupik endlera - https://forum.superakwarium.pl/topic/18238-ospa-u-gupika-endlera-jak-leczyć/?tab=comments#comment-188414 

Kirysek pstry - https://forum.superakwarium.pl/topic/30526-kirysek-pstry-w-28-stopniach/?tab=comments#comment-322757

Kirysek lamparci - https://forum.superakwarium.pl/topic/21262-kiryski-a-sól-w-leczeniu/?tab=comments#comment-221231

Krewetki - https://forum.superakwarium.pl/topic/8202-krewetki-a-preparaty-do-leczenia/?tab=comments#comment-85937

Neon innesa - https://forum.superakwarium.pl/topic/28666-rybia-ospa/?tab=comments#comment-302433 

Molinezja i zbrojnik - https://forum.superakwarium.pl/topic/13579-ospa-do-ilu-stopni-podgrzewać-akwa/?tab=comments#comment-144026 

Sumik szklisty - https://forum.superakwarium.pl/topic/30483-leki-na-ospę-a-sumik-szklisty/?tab=comments#comment-322355

 

Obsada mieszana - https://forum.superakwarium.pl/topic/9444-rybia-ospa/?tab=comments#comment-97958 

Obsada mieszana - https://forum.superakwarium.pl/topic/39982-neon-czarny-czarny-nalot/?do=findComment&comment=411069

 

 

Temperatura

Dobra i zła temperatura - https://forum.superakwarium.pl/topic/42572-ospa-nie-przestaje-pomocy/?tab=comments#comment-434441

 

Leczenie temperaturą

Neony czerwone - 

https://forum.superakwarium.pl/topic/36972-czy-to-ospa-grzecznie-proszę-o-szybką-pomoc/?tab=comments#comment-384914 

Neony innesa, kiryski, otoski - 

https://forum.superakwarium.pl/topic/29022-ospa-leczenie-temperaturą/?tab=comments#comment-306440

 

Leczenie bez podnoszenia temperatury

Gupiki - https://forum.superakwarium.pl/topic/49359-ospa-u-gupikow/ 

 

Stosowane leki

CMF kontra ICHTIO Tropical -  https://forum.superakwarium.pl/topic/46015-chore-neony-czerwone/?tab=comments#comment-463863

CMF kontra ICHTIO oraz leczenie solą - 

https://forum.superakwarium.pl/topic/9278-białe-plamy-na-płetwach/?do=findComment&comment=96351

CMF i sól razem - https://forum.superakwarium.pl/topic/9160-ospa/?tab=comments#comment-97197

Costaforte/Costapur Sera - https://forum.superakwarium.pl/topic/2140-ospa-prosze-o-rade/?tab=comments#comment-22897

Costaforte/Costapur Sera - przepis, dawkowanie -

https://forum.superakwarium.pl/topic/9600-rybia-ospa-pytania-ogólne/?tab=comments#comment-109009

FMC Zoolek - https://forum.superakwarium.pl/topic/43590-fmc-zoolek-a-czas-kąpieli/?tab=comments#comment-444072

GREEN ICHTIO Zoolek - https://forum.superakwarium.pl/topic/25065-długo-utrzymująca-się-ospa-rybia/?tab=comments#comment-260198

ICHTIO Tropical - https://forum.superakwarium.pl/topic/46412-chorobaospa/?tab=comments#comment-467270

 

Zarażenie się w przypadku człowieka

Czy można się zarazić rybią ospą - 

https://forum.superakwarium.pl/topic/8896-rybia-ospa-i-małe-dziecko/?tab=comments#comment-92910 

Czy człowiek może zarazić ryby ospą wietrzną - 

https://forum.superakwarium.pl/topic/43544-moja-ospa-a-akwarium/tab=comments#comment-443703 

 

Historie z leczenia ospy

https://forum.superakwarium.pl/topic/47124-ospa-czym-leczyć/?tab=comments#comment-473350

 

Inne

Przyczyny ospy - https://forum.superakwarium.pl/topic/45852-rybia-ospa-jak-wyeliminować-przyczynę/?tab=comments#comment-462547

Źródła zakażenia - https://forum.superakwarium.pl/topic/32247-czy-mogłem-przenieść-do-kogoś-ospę/?tab=comments#comment-341674

Przeniesienie ospy na roślinach do nowego zbiornika - 

https://forum.superakwarium.pl/topic/35937-ospa-a-przenoszenie-na-większe-akwarium/?tab=comments#comment-375702

Ospa i pleśniawka jednocześnie - https://forum.superakwarium.pl/topic/39408-niestety-ospa-rybiapomocy/?tab=comments#comment-405763

Podmiany wody w czasie leczenia - https://forum.superakwarium.pl/topic/46405-ospa/?tab=comments#comment-467213

Kwarantanna/dezynfekcja zbiornika po ospie - https://forum.superakwarium.pl/topic/49128-ospa/?tab=comments#comment-491046

 

 

 

 

Edited by maziama

Share this post


Link to post
Share on other sites
Guest
This topic is now closed to further replies.
Sign in to follow this  

×